De Dierencoalitie hoopt dat met het regeerakkoord dat VVD en PvdA maandag 29 oktober presenteerden, een gunstiger klimaat ontstaat voor dierenwelzijnsbeleid. Het aangekondigde verbod op het gebruik van wilde dieren in circussen lijkt erop te duiden dat de nieuwe regering de intrinsieke waarde van dieren serieus neemt. Bovendien biedt het regeerakkoord aanknopingspunten om belangrijke stappen te zetten om het welzijn van dieren in de vee-industrie te verbeteren. Om die stappen inderdaad te zetten, wordt echter wel daadkracht gevergd. De Dierencoalitie roept de regering op die te tonen. Zorgelijk is dat het regeerakkoord het einde lijkt te markeren van de dierenpolitie.

Met het nieuwe regeerakkoord lijkt er op papier een nieuwe wind te waaien. Werd in het vorige regeerakkoord van VVD en CDA slechts opgemerkt dat ‘het dierenwelzijn wordt bevorderd’, het regeerakkoord van VVD en PvdA verklaart daarenboven dat dierenwelzijn belangrijk is en een waarde is die breed onder de bevolking leeft. De Dierencoalitie hoopt dat de regering hiernaar zal handelen.

Meest concreet spreekt het belang dat de regeringspartijen aan dierenwelzijn zeggen te hechten uit het besluit het gebruik van wilde dieren in circussen te verbieden. De Dierencoalitie is hier zeer verheugd over. In 2009 bleek uit het onderzoek ‘Welzijn van dieren in reizende circussen in Nederland’ van de Animal Sciences Group van Wageningen UR dat er aan het welzijn van dieren in circussen veel schort. Bovendien werd geconcludeerd dat het houden van niet-gedomesticeerde dieren in circussen in strijd is met hun intrinsieke waarde. De nieuwe regering trekt hier de enige juiste conclusie uit: een verbod op het gebruik van wilde dieren in circussen. Nederland voegt zich hiermee bij een groeiende groep landen met zo’n verbod. In Europa onder meer Oostenrijk en Finland, buiten Europa onder andere Bolivia, Costa Rica, Israël en Hong Kong.

Ook het voornemen dierenwelzijn beter te verankeren in de intensieve veehouderij lijkt positief te klinken. Maar het zal van de uitvoering afhangen of op dit vlak ook echt stappen zullen worden gemaakt. Het regeerakkoord noemt het rapport van de commissie Van Doorn als uitgangspunt, maar dit rapport ontmoette juist kritiek vanwege het lage ambitieniveau en het gebrek aan concrete voorstellen op het gebied van dierenwelzijn. De intensieve veehouderij moet niet worden beschouwd als voortdurend gegeven, zoals de commissie Van Doorn heeft gedaan, maar beleid moet gericht zijn op de transitie naar een duurzame, dus diervriendelijke voedselproductie en –consumptie. De Dierencoalitie roept de regering in dezen op daadkracht te tonen.

De Dierencoalitie is blij dat de ecologische hoofdstructuur wordt uitgevoerd – en de bezuiniging van het vorige kabinet op natuur deels is teruggedraaid. Dat de oorspronkelijke tijdsplanning wordt losgelaten is een minpunt, evenals het feit dat er nog steeds drastisch op natuur wordt bezuinigd ten opzichte van de periode vóór Rutte 1.

Zorgelijk is tenslotte dat de dierenpolitie wordt afgeschaft. Wel stelt het regeerakkoord: ‘De reguliere politie pakt verwaarlozing en mishandeling van dieren hard aan. Zware straffen en verboden om dieren te houden ondersteunen dit beleid.’ De reden om met een speciale dierenpolitie te komen was destijds juist dat de reguliere politie niet in staat was verwaarlozing en mishandeling van dieren effectief aan te pakken. De dierenpolitie bracht op dit punt verbetering. De Dierencoalitie is bang dat deze kentering ten goede nu weer teniet zal worden gedaan. Zij zal zich daarom blijven inspannen om aandacht te vragen voor deze en voornoemde tekortkomingen als het gaat om verbetering van dierenwelzijn in ons land.

De Dierenkieswijzer.nl is 33.286 keer geraadpleegd door kiezers. Als advies kwam het vaakst de Partij voor de Dieren uit de bus, gevolgd door SP en GroenLinks. Het minst aantal mensen kreeg de VVD geadviseerd. Wat de onderwerpen betreft bestond de grootste eensgezindheid over de internethandel in wilde dieren. Maar liefst 94% van de mensen was van mening dat hier een verbod op moet komen. Voor een verbod op de plofkip was 91%.

In de Dierenkieswijzer konden mensen ook aangeven welke onderwerpen ze extra belangrijk vinden. Hier scoorde het verbod op de plofkip op nummer één (34%), gevolgd door het sluiten van de grens voor bont (25%) en het beëindigen van onverdoofd ritueel slachten (24%).

Uit een representatieve steekproef bleek in 2010 dat ruim één op de vijf Nederlanders dierenwelzijn serieus meeweegt bij hun keuze voor een politieke partij. Nog eens 45% weegt dierenwelzijn een (klein) beetje mee. Diervriendelijkheid was daarom een duidelijke factor bij de Tweede Kamerverkiezingen van 12 september. De Dierenkieswijzer hielp kiezers een diervriendelijke partijkeuze te maken.

Het Dierenverkiezingsdebat, georganiseerd door de Dierencoalitie, was een succes: zo maakten SP en ChristenUnie bekend een einde te willen maken aan het gebruik van wilde dieren in circussen. Hiermee sluiten de partijen zich aan bij de PvdA, GroenLinks, Partij voor de Dieren en de SGP die eerder al een verbod steunden. Ook het CDA gaf aan blijvend dierenleed in circussen niet acceptabel is. Daarmee tekent zich een (gedeeltelijk) verbod op het houden van wilde dieren in circussen af.

SP en ChristenUnie op één lijn
“Er moet wet- en regelgeving komen vanuit de overheid waardoor er geen gebruik kan worden gemaakt van wilde dieren in circussen” aldus Carla Dik van de ChristenUnie zaterdag in de stampvolle club Bitterzoet in Amsterdam waar het debat werd gehouden. De ChristenUnie is van mening dat circussen het welzijn van wilde dieren niet kunnen waarborgen.

De SP viel de ChristenUnie bij. Eerder had de SP aangegeven wetenschappelijke argumenten nodig te hebben om het verbieden van wilde dieren in circussen te kunnen rechtvaardigen. Sinds de Universiteit van Wageningen heeft aangetoond dat het welzijn van circusdieren stelselmatig wordt aangetast, zet ook de SP zich in voor een verbod.

CDA: ‘blijvend dierenleed in circus niet acceptabel’
Dinand Ekkel, aspirant-Kamerlid van het CDA en lector groen hoger onderwijs zegt dat zijn partij “niet principieel tegen wilde dieren in circussen is. De omstandigheden moeten zo zijn dat er verantwoord met dieren wordt omgegaan. Als er sprake is van blijvend dierenleed in circussen, dan moeten we daarmee stoppen. Dierenleed is onacceptabel en gevangen wilde dieren gaan de tent uit”.

Koeien in de wei & vleestaks
Andere onderwerpen die in het debat aan bod kwamen waren de vleestaks en verplichte weidegang voor koeien. Ook op deze onderwerpen getuigden partijen van voortschrijdend inzicht. De SP sprak zijn steun uit voor het initiatiefswetsvoorstel van GroenLinks om aan productiedieren vrije uitloop te garanderen. Ook PvdA en D66 zijn hier voorstander van, net als de Partij voor de Dieren. Een vleestaks kan echter niet op steun van de SP rekenen. De socialisten zijn meer geporteerd van maatregelen aan het begin van de keten, zoals een invoerheffing op soja uit Zuid-Amerika dat als veevoer wordt gebruikt.

Dirk-Jan Verdonk, voorzitter van de coalitie, toonde zich na afloop tevreden over het debat: ‘Op alle drie de onderwerpen die we voor het debat hadden uitgekozen, lijkt het alsof de komende tijd progressie kan worden geboekt. Sowieso is het in aanloop naar 12 september van belang om te laten zien dat dierenwelzijn niet mag ondersneeuwen door thema’s als Europa en de economische crisis.’

In het VARA-radioprogramma Vroege Vogels heeft de Dierencoalitie lanceert de Dierenkieswijzer gelanceerd. Deze maakt inzichtelijk hoe partijen denken over belangrijke dierenwelzijnsonderwerpen, van de plofkip en de rasdierenfokkerij tot de vee-industrie en de handel in wilde dieren.

Standpuntenoverzicht
Uit een representatieve steekproef bleek in 2010 dat ruim één op de vijf Nederlanders dierenwelzijn serieus meeweegt bij hun keuze voor een politieke partij. Nog eens 45% weegt dierenwelzijn een (klein) beetje mee. Diervriendelijkheid is daarom een duidelijke factor bij de Tweede Kamerverkiezingen van 12 september. Maar hoe diervriendelijk zijn de verschillende partijen?

De Dierenkieswijzer maakt dat inzichtelijk door 23 stellingen voor te leggen. Kiezers kunnen aangeven of ze het hiermee eens of oneens zijn. De kieswijzer laat vervolgens zien welke partijen het meest aansluiten bij hun voorkeur als het gaat om dierenwelzijn. Als de kieswijzer is ingevuld, geeft deze per stelling een overzicht van de standpunten van de politieke partijen. Daarnaast is er voor elke politieke partij een totaaloverzicht van alle standpunten te vinden. Bij elke stelling wordt ook het standpunt van de Dierencoalitie genoemd.

Meerderheid voor einde plofkip
Uit de Dierenkieswijzer blijkt dat op basis van de meest recente peilingen er een Kamermeerderheid is voor een verbod op de plofkip. Uit de antwoorden die de politieke partijen geven op stellingen van dierenkieswijzer.nl blijkt zo’n verbod de steun te hebben van SP, PvdA, D66, ChristenUnie, GroenLinks en Partij voor de Dieren. In de meest recente peilingen vormen deze partijen een duidelijke meerderheid.

De plofkip is een kip die zo is doorgefokt dat ze in 6 weken uitgroeit van een kuikentje tot een vleeshomp van gemiddeld 2,2 kilo. Dat gaat gepaard met tal van dierenwelzijnsproblemen. Bovendien leeft ze met duizenden opeengepakt in stallen, waar ze, om de kosten te drukken, haar hele korte leventje in haar eigen uitwerpselen staat. Met een nieuwe Kamermeerderheid komt een eind van de misstanden dichterbij.